رودهسندروم روده تحریک پذیر

مرور کلی بر علائم سندروم روده تحریک پذیر – قسمت اول

بررسی سندرم روده تحریک پذیر، علل بروز بیماری و علائم آن

در این نوشته قصد داریم به بررسی بیماری سندروم روده تحریک بپردازیم. در بخش اول به بررسی علل بروز این بیماری و علائم آن می پردازیم. در بخش دوم نوشته به بررسی آزمایشات و روش های درمانی آن می پردازیم. در بخش سوم نوشته داروهای سندروم روده تحریک پذیر را به تفصیل بررسی خواهیم نمود. پس در ادامه نوشته با ما همراه باشید.

سندروم روده تحریک پذیر چیست؟

سندرم روده تحریک پذیر (IBS) یک بیماری مزمن سیستم گوارش است. علائم اولیه آن عبارتند از درد شکم و عادت های روده (مثلا یبوست و یا اسهال)، اما این علائم علت قابل شناسایی ندارند.

IBS شایع ترین بیماری های دستگاه گوارش است و دومین عامل پس از سرماخوردگی برای غیبت در محیط کار است.

تخمین زده می شود که ۱۰ تا ۲۰ درصد مردم علائم IBS را تجربه می کنند اما فقط حدود ۱۵ درصد از آن ها به دنبال کمک های پزشکی برمی آیند.

برای درمان سندروم روده تحریک پذیر چندین روش درمانی وجود دارد که به کاهش علائم کمک می کند اما هیچ کدام بیماری را به طور کامل درمان نمی کنند.

علل بروز سندروم روده تحریک پذیر

نظرات بسیاری در رابطه با علل به وجود آمدن این بیماری وجود دارد اما علیرغم تحقیقات فشرده در این زمینه، هنوز علت اصلی روشن نیست.

یک نظریه نشان می دهد که سندرم روده تحریک پذیر ناشی از انقباضات غیرطبیعی روده بزرگ و روده است (از این رو به “روده اسپاستیک” معروف است که بعضی اوقات برای توصیف سندرم روده تحریک پذیر استفاده می شود).

خواندن این مطلب نیز به شما پیشنهاد می شود:
همه اطلاعاتی که درباره گاز و نفخ معده احتیاج دارید بدانید - قسمت اول

انقباضات شدید روده ها می تواند باعث ایجاد گرفتگی های شدید شود و به همین دلیل برخی از درمان های IBS بر همین اساس ارائه شده اند. از جمله داروهای ضد اسپاسم و فیبر که هر دو به تنظیم انقباض کولون کمک می کنند. با این حال، انقباضات غیر طبیعی دلیل وجود سندرم روده تحریک پذیر در همه بیماران نیست و مشخص نمی شود که انقباضات نشانه بیماری هستند و یا علت اختلال IBS است.

در بعضی افراد سندروم روده تحریک پذیر، بعد از یک عفونت شدید گوارشی (مثلا سالمونلا یا کمپیلوباکتر یا ویروس) ایجاد می شود.

هنوز روشن نیست که چطور عفونت باعث ایجاد IBS می شود. همچنین اکثر افراد مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر سابقه این عفونت ها را ندارند.

علائم سندروم روده تحریک پذیر

تحقیقات حاکی از آن است که افراد مبتلا به سندرم روده تحریک پذیری که به دنبال کمک پزشکی هستند بیشتر از کسانی که به دنبال کمک نیستند از اضطراب و استرس رنج می برند. استرس و اضطراب بر روی روده تاثیر می گذارد؛ بنابراین احتمال این امر وجود دارد که اضطراب و استرس علائم را بدتر کند. با این حال، استرس یا اضطراب احتمالا علت به وجود آمدن بیماری نیست. برخی مطالعات نشان داده اند سندرم روده تحریک پذیر در افرادی که سابقه سوء استفاده فیزیکی، روانی و یا جنسی دارند، شایع تر است.

عدم تحمل غذا در بیماران مبتلا به سندروم روده تحریک پذیر بسیار رایج است که ممکن است از حساسیت و یا آلرژی غذایی ایجاد شود. اگرچه اثبات این تئوری دشوار است اما مطالعات بر روی آن هنوز ادامه دارد. بهترین روش برای تشخیص ارتباط بین علائم سندرم روده تحریک پذیر و حساسیت غذایی این است که به طور سیستماتیک (در فرآیندی که رژیم غذایی حذفی نامیده می شود) گروه های غذایی خاص را حذف کنید، البته این امر می بایست فقط زیر نظر پزشک یا متخصص تغذیه صورت گیرد چرا که در غیر اینصورت این رژیم می تواند منجر به حذف منابع مهم تغذیه شود. علاوه بر این، محدودیت های غذایی غیر ضروری می تواند کیفیت زندگی بیمار را بدتر کند.

خواندن این مطلب نیز به شما پیشنهاد می شود:
سندروم روده تحریک پذیر چیست؟

تعدادی از غذاها وجود دارند که علائم سندروم روده تحریک پذیر را تشدید می کنند و شامل محصولات لبنی(محصولات حاوی لاکتوز)، حبوبات(مثل لوبیا) و انواع خاصی از سبزیجات ( مانند کلم، گل کلم، کلم بروکلی و …) می شود.

این غذاها گاز روده را افزایش داده و می تواند باعث اسپاسم شود. البته داروهای مختلفی وجود دارد که می تواند علائم سندروم روده تحریک پذیر را بهبود ببخشد.

بسیاری از محققان بر این باورند که سندروم روده تحریک پذیر باعث افزایش حساسیت روده به احساسات طبیعی می شود که اصطلاحا هیپرالژیزای احشایی نامیده می شود.

در این نظریه پیشنهاد شده است که اعصاب در روده در افراد مبتلا به سندروم روده تحریک پذیر، بیش از حد فعال هستند و به همین دلیل حرکت مقادیر طبیعی گاز در روده در این افراد دردناک است.

برخی از بیماران مبتلا به IBS در هنگام درمان از داروهایی استفاده می کنند که اعصاب حسی را در روده کاهش می دهد. مانند دوزهای پایین ایمی پرامین و یا نورتریپتیلین که در مقادیر کم برای بیماران مبتلا به سندروم روده تحریک پذیر تجویز می شود.

علائم سندروم روده تحریک پذیر

سندروم روده تحریک پذیر اغلب در دوران جوانی و نوجوانی آغاز می شود. در کشورهای غربی و ایالات متحده آمریکا، زنان در مقایسه با مردان دو برابر به این بیماری دچار می شوند. اما در کشورهای دیگر این آمار برابر است. شایع ترین نشانه های سندرم روده تحریک پذیر به شرح زیر است:

درد شکمی در ارتباط با تغییرات عادت های روده مانند اسهال و یا یبوست

درد شکم معمولا سمبلیک است و شدت آن متفاوت است. برخی افراد متوجه شده اند که استرس های عاطفی و خوردن می تواند علائم را بدتر کند و بدین ترتیب مدفوع می تواند باعث افزایش درد شود.

خواندن این مطلب نیز به شما پیشنهاد می شود:
یبوست چیست و عوامل ایجاد آن کدام است؟

برخی زنان مبتلا به IBS نیز به ارتباط میان درد سندروم روده تحریک پذیر و چرخه قاعدگی خود نیز پی برده اند.

علائم سندروم روده تحریک پذیر

تغییرات در عادت های روده

عادت های روده ای تغییر یافته دومین علامت در سندروم روده تحریک پذیر است. این تغییرات می تواند شامل اسهال، یبوست و یا تناوب هر دو مورد اسهال و یبوست باشد. اگر اسهال شایع ترین الگوی این بیماری باشد، نام این بیماری سندروم روده تحریک پذیر اسهال غالب است و اگر یبوست غالب باشد نام آن سندروم روده تحریک پذیر یبوست غالب می باشد.

اسهال

فرد مبتلا به سندروم روده تحریک پذیر ممکن است به اسهال مکرر دچار باشد. دفع معمولا در طول روز و اغلب در صبح و یا بعد از غذا رخ می دهد.

اسهال معمولا به عنوان یک احساس تخلیه فوری و اورژانسی پیش می آید و به دنبال آن یک احساس تخلیه ناقص برای شخص پیش می آید.

حدودا نیمی از افراد مبتلا به IBS همراه با اسهال، تخلیه مخاطی نیز دارند. اسهال در طول خواب در افراد مبتلا به سندروم روده تحریک پذیر غیر معمول است.

یبوست

یبوست در سندروم روده تحریک پذیر می تواند به صورت متناوب و برای چندین روز تکرار شود. مدفوع اغلب سخت و گلوله ای شکل است. شما ممکن است پس از دفع احساس تخلیه کامل نداشته باشید حتی اگر روده به طول کامل خالی باشد.

این احساس اشتباه می تواند منجر به فشار و نشستن شما در توالت برای مدت زمان طولانی شود.

علائم دیگر

علائم دیگر IBS شامل التهاب، گاز و خلط است.

خواندن این مطلب نیز به شما پیشنهاد می شود:
همه اطلاعاتی که درباره گاز و نفخ معده احتیاج دارید بدانید - قسمت سوم

علائم اختلالات مشابه با IBS

چند مورد از اختلالات روده ای وجود دارند که دارای علائم مشابهی با سندروم روده تحریک پذیر هستند.

نمونه هایی از این اختلالات عبارتند از:

  • غربالگری ( جذب غیرطبیعی مواد مغذی)
  • بیماری های التهابی روده ( مانند کولیت زخمی و بیماری کرون)
  • بیماری سلیاک
  • کولیت های میکروسکوپی ( بیماری های مرتبط با التهاب روده)

از آن جا که هیچ آزمایش مشخصی برای سندروم روده تحریک پذیر وجود ندارد لذا بسیاری از پزشکان علائم را با مجموعه معیارهای تشخیصی مقایسه می کنند.

با این حال تمامی این معیارها در تشخیص سندروم روده تحریک پذیر ممکن است در تمامی افراد نباشد.

بنابراین تاریخچه پزشکی، معاینه فیزیکی و آزمایشات می تواند به رد سایر بیماری ها کمک نماید.

⏹ توصیه می شود بخش بعدی این نوشته را که شامل بررسی آزمایشات و روش های درمانی IBS است نیز مطالعه نمایید. برای مطالعه بخش بعدی این نوشته کلیک کنید.

دکتر مهدی افضل آقایی، فوق تخصص بیماری‌های گوارش و کبد در شهر مشهد دارای بورد فوق تخصصی

آندوسکوپی و کولونوسکوپی در مطب با کمترین هزینه و بهترین کیفیت برای رفاه حال بیماران عزیز

جهت اخذ نوبت می توانید همه روزه با شماره (۰۵۱)۳۸۷۰۴۰۶۶ تماس حاصل فرمایید.

آدرس مطب: مشهد- بلوار کوثر- بین كوثر ۲و۴ – ساختمان فارابي – طبقه دوم

برچسب ها

Mahdi Afzal Aghaie

"مادامی که درد و تلخی زندگی دیگران را شیرین می کنی، بدان که زندگی می کنی ..." با آرزوی سلامتی و بهبود برای تمامی شما عزیزان

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن