دستگاه گوارشروده

نگرشی بر بیماری دیورتیکولی قسمت دوم

تشخیص، درمان، دوران نقاهت و پیش بینی بیماری دیورتیکولی

در قسمت اول این نوشته با عنوان نگرشی بر بیماری دیورتیکولی قسمت اول به بررسی بیماری دیورتیکولی و علائم آن پرداختیم. در این بخش مبحث تشخیص، درمان و پس از درمان دیورتیکولیت را مرور خواهیم کرد.

تشخیص دیورتیکولوز دیورتیکولیت:

دیورتیکولوز اغلب بطور اتفاقی در جریان آزمایشات تشخیصی برای یافتن علل دیگر موضوعات کشف می شود.

تنقیۀ باریوم: تکنیک پرتویی با استفاده از تنقیۀ حاوی باریوم بمنظور مشاهدۀ جدارۀ تحتانی رودۀ کوچک. این روش قدیمی با سی تی اسکن توموگرافی دیجیتالی جایگزین شده است.

سیگموئیدوسکپی انعطاف پذیر: معاینۀ کولون سیگموئید (خمروده) از داخل با استفاده از شلنگ باریک مجهز به دوربین.

کولونوسکپی: معاینۀ کل روده بزرگ از داخل.

سی تی اسکن: اغلب از سی تی اسکن برای تشخیص دیورتیکولیت و مشکلات وابسته به آن استفاده می شود. در مواقعی که مورد فقط مشکوک به دیورتیکولیت (و نه فقط دیورتیکولوز) است، کاربرد سه روش فوق توصیه نمی شود (بعلت خطر سوراخ شدن).

درمان :

درمان این بیماری به شرح زیر می باشد:

دیورتیکولوز

دیورتیکولوزی که با علائم توأم نیست نیاز به درمان ندارد. معذالک، اکثر پزشکان افزایش فیبر در رژیم غذایی را توصیه می کنند تا از تجمع مدفوع و رشد دیورتیکولی های تازه و یا وقوع دیورتیکولیت یا خونریزی دیورتوکولی ها پیشگیری شود. هنوز نقش فیبر در پیشگیری از وقوع این شرایط به  اثبات نرسیده است ولی گاهاً به جلوگیری از تکرار آن در بعضی مبتلایان کمک می کند.

افزایش فیبر در رژیم غذایی: میوه و سبزیجات مملو از فیبر است. در صد فیبر موجود در محصولات بسته بندی شده معمولاً در برچسب محصول قید شده است.

خواندن این مطلب نیز به شما پیشنهاد می شود:
سرطان های رایج و روش های تشخیصی آنها | تست های غربالگری سرطان

تخمه و بادام: در گذشته به مبتلایان به بیماری دیورتیکولی توصیه می شد از مصرف فیبر به شکل دانه های درشت بپرهیزند تا باعث عود دیورتیکولیت نشود. معذالک، هیچ مدرکی برای اثبات صحت این ادعا وجود ندارد و امروزه به مبتلایان توصیه نمی شود تا از مصرف بادام و تخمه و ذرت خودداری ورزند.

دیورتیکولیت

درمان دیورتیکولیت بستگی به شدت و وسعت علائم دارد.

درمان خانگی

درصورت بروز علائم خفیف نظیر شکم درد (غالبا در سمت چپ قسمت پایین شکم)، درمان خانگی با تجویز مایعات و آنتی بیوتیک خوراکی کفایت می کند. اما، در صورت مشاهدۀ هر یک  از علائم زیر، مراجعۀ فوری به پزشک ضروری است:

  • تب ۳۸ درجه به بالا
  • تشدید شکم درد
  • عدم تحمل مایعات
  • درمان بیمارستانی

درمان بیمارستانی

در صو رت بروز علائم حاد و نیمه حاد، لزوم بستری شدن در بیمارستان دور از انتظار نخواهد بود. در طول این دوره، مصرف غذا و آشام یدنی مطلقاً ممنوع است و مایعات و مواد غذایی و آنتی بیوتیک با سرم تزریق می شود.

چنانچه علائم با آبسۀ روده بزرگ توأم باشد، تخلیۀ آبسه (با شلنگ یا بروش جراحی باز بخش های آسیب دیده) ضرورت دارد.

در صورت بروز عفونت فراگیر در شکم  (پریتونیت)، فرد باید به فوریت تحت عمل جراحی قرار گیرد. فرایند جراحی در اغلب موارد بصورت دو مرحله ای است.

مرحله اول: حذف بخش عفونی و ایجاد کولوستومی کولوستومی منفذی است بین روده بزرگ و پوست، جاییکه کیسۀ جمع آوری ضایعات داخل روده قرار می گیرد. انتهای پایینی روده بزرگ موقتاً بخیه زده می شود تا بهبود یابد.

خواندن این مطلب نیز به شما پیشنهاد می شود:
همه اطلاعاتی که درباره گاز و نفخ معده احتیاج دارید بدانید - قسمت سوم

مرحله دوم: حدود ۳ تا ۶ ماه بعد نوبت به مرحلۀ دوم فرایند جراحی می رسد. در این مرحله، دو سر رورده بهم متصل می شود و منفغذ ایجاد شده در پوست مسدود می گردد. بسته به شدت بیماری، مرحلۀ دوم بعضاً یکسال بتعویق می افتد.

در مواقع غیر فوریتی، بخش عفونت زدۀ روده بزرگ حذف و دو سر روده، بدون نیاز به کولوستومی، در یک مرحله پیوند داده می شود.

مقایسه روش درمان جراحی و دارویی

انجام عمل جراحی برای انتقال بخش عفونی روده بزرگ زمانی ضرورت می یابد که درمان دارویی مؤثر واقع نشود. بعد از یک دوره دیورتیکولیت ساده نیازی به جراحی گزینشی  نیست، زیرا بروز مجدد دیورتیکولیت، علی الخصوص در ابعاد حاد و پیچیده  که  نیازز به جراحی داشته باشد، بسیار نامحتمل است. معهذا، در بیمارانی که علائم مرتبط با دیورتیکولیت تداوم می یابد و یا آنانکه دارای سابقۀ دیورتیکولیت هستند و یا در صورت مشاهدۀ ضعف دستگاه ایمنی، انجام عمل جراحی جهت پیشگییری از وقوع حملات آتی بعضاً ضرورت پیدا می کند. در این گروه از بیماران، وقوع دوباره می تواند مشکل ساز  و حتی مرگبار باشد. تصمیم نهایی بستگی به سوابق پزشکی فرد و تاب تحمل عمل جراحی دارد.

دوران بعد از التیام دیورتیکولیت

با مرتفع شدن نخستین مورد دیورتیکولیت و چنانچه کولونوسکپی بعمل نیامده باشد، ارزیابی سراسری روده بزرگ جهت حصول اطمینان از وضعیت بیماری و وجود زخمهای غیر عادی (نظیر پولیپ یا سرطان) ضرورت دارد. آزمایشات پیشنهادی عبارتند از “کولونوسکوپی”، “سیگموئیدوسکوپی انعطاف پذیر”، “تنقیۀ باریوم” و یا “سی تی اسکن”.

اگر تمایل دارید در رابطه با نحوه انجام کولونوسکوپی در مطب پزشک اطلاعات بیشتری را کسب نمایید بر روی عکس زیر کلیک کنید:

خواندن این مطلب نیز به شما پیشنهاد می شود:
نگرشی بر بیماری دیورتیکولی - قسمت اول

کولونوسکوپی

خونریزی دیورتیکولی

در اکثر موارد، مشکل بخودی خود مرتفع  می شود. معهذا، هستندکسانی که باید لزوماً تحت آزمایش و مراقبت قرار گیرند. در  این رابطه، انجام کولونوسکپی، آنژیوگرافی (برای انسداد شریان و قطع خونریزی)، اسکن خونریزی و یا جراحی توصیه می شود.

پیش بینی بیماری دیورتیکولی:

پیش بینی این بیماری نیز در ذیل برای افزایش اطلاعات شما عزیزان خواهد آمد.

دیورتیکولوز

این وضعیت، در بهترین حالت، مشکل خاصی ایجاد نمی کند و، در بدترین حالت، منجر به خونریزی و یا بروز دیورتیکولیت می شود.  در حدود ۱۵ تا ۲۵%  مبتلایان، بیماری دیورتیکولی به دیورتیکولیت می انجامد. حدود ۵ تا ۱۵% نیز  دچار خونریزی دیورتیکولی می شوند.

دیورتیکولیت

حدود ۷۵% مبتلایان به دیورتیکولیت ساده نسبت به درمان واکنش مثبت نشان می دهند. ۱۵% نیز به جراحی نیازمندند. بعد از درمان موفقیت آمیز اولین سابقۀ ابتلا به دیورتیکولیت، یک سوم بیماران هیچ علائمی بروز نمی دهند، یک سوم بطور مقطعی دچار دردهای موضعی بدون دیورتیکولیت می شوند و یک سوم باقیمانده دوباره دچار دیورتیکولیت می گردند.

پیش بینی برای دوران پس از درمان دومین تهاجم نیز تقریباً به همین منوال است.  فقط ۱۰% افرادی که برای دومین بار دچار دیورتیکولیت شده اند بدون علائم می مانند. برخلاف باور قدیمی، شدت تهاجم ثانوی فرقی با تهاجم قبلی ندارد.

دکتر مهدی افضل آقایی، فوق تخصص بیماری‌های گوارش و کبد در شهر مشهد دارای بورد فوق تخصصی

انجام آندوسکوپی و کولونوسکوپی در مطب بدون خون ریزی و درد و با پیشرفته ترین وسایل موجود

جهت اخذ نوبت می توانید همه روزه با شماره (۰۵۱)۳۸۷۰۴۰۶۶ و ۳۸۷۰۴۰۶۷ تماس حاصل فرمایید.

آدرس مطب: مشهد- بلوار کوثر- بین كوثر ۲و۴ – ساختمان فارابي – طبقه دوم

 

برچسب ها

Mahdi Afzal Aghaie

"مادامی که درد و تلخی زندگی دیگران را شیرین می کنی، بدان که زندگی می کنی ..." با آرزوی سلامتی و بهبود برای تمامی شما عزیزان

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن